تهران، بزرگراه کردستان، خیابان دکتر آیینه وند (64 غربی)، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، شورای بررسی متون و کتب علوم انسانی
1. بررسی و نقد کتاب المناهج النقدیه الحدیثه؛ أسئلة و مقاربات اثر صالح هویدی

امید ایزانلو

دوره 2، شماره 3 ، بهار و تابستان 1400، صفحه 1-22

چکیده
  آثاری که به بررسی روش­‌های نقد می­پردازند می­توانند راهنمای خوبی برای علاقه­‌مندان این عرصه باشند. هر چه این نوع آثار جامع­تر باشند کار مخاطبان را راحت­تر می­کنند و نقد این آثار می­تواند به جامع بودن فرایند نقد جامة عمل بپوشاند. بهره­‌گیری از روش توصیفی ـ تحلیلی در جریان بررسی کتاب المناهج النقدیة الحدیثه، اسئلة ...  بیشتر

2. نقدی بر ترجمۀ کتاب نقوش فارسیة علی لوحة عربیة با عنوان نگاره‌های فارسی بر سنگ‌نوشته ادب عربی براساس نظریۀ انتخاب‌های ترجمه‌ای فرزانه فرحزاد

محمد رحیمی خویگانی

دوره 2، شماره 3 ، بهار و تابستان 1400، صفحه 23-45

چکیده
  در سال­های اخیر با شتاب گرفتن حرکت ترجمه انواع متون از عربی به فارسی، ضرورت نقد ترجمۀ معیارمند، بیش‌ازپیش خودنمایی می­کند، بر همین اساس، پژوهش حاضر درنظر دارد ترجمۀ فارسی کتاب نقوش فارسیة علی لوحة عربیة، با عنوان نگاره­های فارسی بر سنگ­نوشته ادب عربیرااز منظر نظریۀ «انتخاب­های ترجمه­ای فرزانه فرحزاد» مورد نقد و ...  بیشتر

3. رویکرد انتقادی به کتاب درس‌نامۀ ترجمه و تعریب

جمال طالبی قره قشلاقی؛ علی سعیداوی؛ عسگر بابازاده اقدم

دوره 2، شماره 3 ، بهار و تابستان 1400، صفحه 45-68

چکیده
  امروزه، ترجمه یکی از مباحث ارزشمند در حوزه‌های مختلف علمی است و در این بین آثاری که به آموزش ترجمه مبادرت می‌ورزند، اهمیت فراوانی دارند. خوشبختانه، در کشورمان چندین اثر پربار در حوزۀ ترجمه از عربی به فارسی و بالعکس تدوین شده، و در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفته است. کتاب درس‌نامۀ ترجمه و تعریب نوشتۀ یسرا شادمان و رضا امانی نیز کتاب ...  بیشتر

4. نقد و ارزیابی کتاب آموزش صرف عربی از عبدالهادی فقهی‌زاده

زهره قربانی مادوانی؛ فرشته فرضی شوب

دوره 2، شماره 3 ، بهار و تابستان 1400، صفحه 69-92

چکیده
  خوانش کتاب­ها با دیدگاه انتقادی، یکی از بهترین­ شیوه‌­های سوق دادن نویسندگان به­‌سمت کاربردی­‌سازی آثار و بهبود سطح علمی و آموزشی تألیفات آن­هاست. بررسی و سنجش ساختاری و محتوایی اثر با معیارهای علمی و ارائۀ راه­­کارهایی برای رفع نواقص و افزایش اثربخشی مطالب کتاب، به نویسنده در ارائۀ هر چه بهتر محتوای علمی و آموزشی ...  بیشتر

5. معرفی موسیقی الشعر اثر ابراهیم أنیس و نقد ترجمۀ آن با عنوان موسیقیِ شعر

علی اصغر قهرمانی مقبل

دوره 2، شماره 3 ، بهار و تابستان 1400، صفحه 93-120

چکیده
  در این مقاله ابتدا به اختصار کتاب موسیقی الشعر تألیف ابراهیم أنیس معرفی و بررسی شده است. پس از آن ترجمۀ کتاب به فارسی با عنوان موسیقی شعر که به قلم نرگس انصاری و طیبه سیفی به فارسی ترجمه شده، نقد و بررسی شده است. در نقد ترجمه ضمن اشاره به دشواری ترجمۀ کتاب به‌دلیل دشواری موضوع و تنوع شواهد شعری و ذکر برخی از محاسن آن، مانند درنظر گرفتن ...  بیشتر

6. تحلیل انتقادی مقالات علمی ـ پژوهشی مجلۀ ادب عربی با محوریت ادونیس

ابوالحسن امین مقدسی؛ مهدیه قیصری

دوره 2، شماره 3 ، بهار و تابستان 1400، صفحه 121-142

چکیده
  مقالات علمی ـ پژوهشی ضوابط و معیارهای مشخصی در فرم و محتوا دارند که رعایت کردن آن­ها ضمن تأثیر در ارائۀ بهتر مطلب، زمینه را برای دریافت بهتر و آسان‌تر خواننده فراهم می‌سازد. ارائۀ تحلیل‌های محتوایی و بررسی‌های استدلالی یا استنادی زمانی ممکن خواهد بود که پژوهشگر استانداردهای لازم در پیکره‌بندی و نگارش مقالات را رعایت کند و بتواند ...  بیشتر

7. خوانشی انتقادی از کتاب نقش و نقش‌گرایی در بلاغت عربی

علی قهرمانی؛ علی مصطفی نژاد

دوره 2، شماره 3 ، بهار و تابستان 1400، صفحه 143-168

چکیده
  تحلیل انتقادی کتاب­‌های مختلف در صورت انطباق با اصول علمی، فعالیتی مطلوب و ارزشمند محسوب می­‌شود. در پرتو اندیشۀ انتقادی و با تکیه بر اصول و مبانی علمی، رشد و بالندگی در عرصه­های مختلف حاصل خواهد شد. بر این ­اساس، تحلیل انتقادی کتاب نقش و نقش‌گرایی در بلاغت عربی اثر علیرضا محمدرضایی و مهران غلامعلی­زاده، از طریق قرائت تنگاتنگ ...  بیشتر

8. بررسی مضامین کاربردی در سرفصل آموزشی رشتۀ زبان و ادبیات عربی و تحلیل گفتمان انتقادی کتاب هجرة النصوص، دراسات فی الترجمة الأدبیة و التبادل الثقافی نوشتۀ عبده عبود

سید اسماعیل قاسمی موسوی

دوره 2، شماره 3 ، بهار و تابستان 1400، صفحه 169-195

چکیده
  کتاب هجرة النصوص، دراسات فی الترجمة الأدبیة و التبادل الثقافی نوشتۀ عبده عبود، ازجمله آثار مهم و درعین ­حال اندکی است که به مسئلۀ ترجمه در ادبیات تطبیقی پرداخته و در آن اهمیت ترجمه در روابط بینافرهنگی و منافع این روابط، آموزش زبان عربی در آلمان و بالعکس و... تبیین شده است. در مقالۀ حاضر با روش توصیفی ـ تحلیلی تلاش شده تا گذشته از بررسی ...  بیشتر

9. طلائع المقارنة فی الأدب العربی الحدیث در ترازوی نقد

سید فضل اله میرقادری

دوره 2، شماره 3 ، بهار و تابستان 1400، صفحه 195-218

چکیده
  ادبیات تطبیقی از شاخه‌های نقد ادبی است. همۀ آثاری را که تاکنون در این عرصه منتشر شده است می­‌توان به­طور کلی به چهار دسته تقسیم کرد: دستۀ نخست، آثاری که مربوط به نظریه‌پردازی در این عرصه است؛ دستۀ دوم، آثاری است که نگارنده عملاً به تطبیق بین مباحثی در ادبیات زبانی با زبان دیگر می­پردازد؛ و دستۀ سوم، آثاری است که پژوهشگر اثر خویش ...  بیشتر

10. تحلیل ساختاری شعر جاهلی از دیدگاه کمال ابودیب

هومن ناظمیان

دوره 2، شماره 3 ، بهار و تابستان 1400، صفحه 219-240

چکیده
  رویکرد ساختارگرایی در مطالعات ادبی ازجمله رویکردهایی است که در طول یک قرن اخیر به‌شدت مورد توجه صاحبنظران و ناقدان قرار گرفته و سعی شده است بسیاری از آثار ادبی بر این اساس تحلیل و بررسی شود.  کتاب الرؤی المقنعة؛ نحو منهج بنیوی فی دراسة الشعر الجاهلی یکی از آثار ارزندۀ ناقد برجستۀ معاصر عرب، کمال ابودیب است. او تلاش کرده در این کتاب، ...  بیشتر

11. نقدی بر کتابی نقدی (بررسی انتقادی کتاب فی النقد الأدبی اثر عبدالعزیز عتیق)

فاروق نعمتی

دوره 2، شماره 3 ، بهار و تابستان 1400، صفحه 241-258

چکیده
  یکی از چالش‌برانگیزترین درس‌های رشتة زبان و ادبیات عربی، درس نقد ادبی است. این درس که سابقه­ای دیرین در دانشگاه­های ایران دارد، منابع و کتاب­های متعددی برای آموزش آن تعریف شده است. یکی از منابع مهم عربی در این زمینه، کتاب فی النقد الأدبی (1972م) اثرِ نویسندة معاصر لبنانی، عبدالعزیز عتیق است. این کتاب از قدیم­ترین کتاب‌های عربی ...  بیشتر

12. تحلیل انتقادی کتاب الأدب والنصوص لغیر الناطقین بالعربیة

معصومه نعمتی قزوینی

دوره 2، شماره 3 ، بهار و تابستان 1400، صفحه 259-279

چکیده
  کتاب الأدب و النصوص لغیر الناطقین بالعربیة نوشتۀ حسن خمیس الملیجی، کتابی درسی است که با هدف آموزش متون نظم و نثر عربی در سطح پیشرفته برای فراگیران غیرعرب‌زبان، طراحی و تدوین شده است. مقالۀ حاضر با روش توصیفی - تحلیلی و با توجه به معیارهای ویژۀ نقد کتب درسی، به ارزیابی و نقد کتاب مذکور پرداخته تا از این رهگذر، ضمن بیان ویژگی­های شکلی ...  بیشتر